Бесабаб нест, ки ифротгароӣ ва ифротишавӣ зуҳуроти хавфнокест, ки агарчи мубаллиғони он бо баҳонаҳои дини воқеъӣ ва эътиқодҳои ҳақиқӣ аз номи дини мубини Ислом баромад мекунанд, ҳеҷ мансубияте ба дини Ислом надорад. Ба таври дигар, ифротиён ин гурӯҳи тасодуфӣ ва гумроҳшудагонанд, ки дар аксар ҳолатҳо зери таассуб қарор гирифта, ақида ва эътиқоди хешро тағийр дода, ба гурӯҳҳои ифротӣ шомил шудаанд. Шахсе, ки ба гурӯҳҳои тундгаро шомил мегардад, дигарбора имконияти баромадан аз ин роҳро гум намуда, дар гирдоби ақидаҳои ифротгароён ғарқу нобуд мегардад. Бояд ҷомеа алайҳи ингуна гурӯҳҳои ифротгароён мубориза барад.

Имрӯз созмонҳои ифротгароии динӣ ҳамчун як хатари бузурги минтақавӣ ва ҷаҳони имрӯза аксари кишварҳои ҷаҳонро зери хатари ҷиддӣ мегузорад. Ҳадафҳои муҳими ифротгароии динӣ тафриқаандозӣ миёни мардум ба ҳисоб рафта, оқибати нохуши он ба бенизомӣ, ҳар гуна таҷовуз, зӯроварӣ, тағйири сохти конститутсионии ин ё он кишвар, ғасби ҳокимият ва аз худ кардани ваколатҳои он, барангехтани низои миллӣ ва динӣ оварда мерасонад.

Ҳаракати гурӯҳҳои ифротгароии динӣ ба халалдор ва нобуд сохтани истиқлолияти давлатҳои мустақил нигаронида шуда, ошкоро мақсад гузоштааст, ки бо зӯрӣ ин ё он ҳокимиятро ғасб намуда, ба тобеияти худ дарорад. Ифротгароии динӣ яке аз проблемаҳои асосии хатаровар барои ҷомеаи ҷаҳонӣ дар ибтидои асри ХХI ба ҳисоб рафта, ҳодисаҳои сангин ва ногувори солҳои охир далели ин нукта мебошад.

Рӯйдодҳои таърихи навини Тоҷикистон шаҳодат аз он медиҳад, ки равияҳои ифрогароии динӣ ба монанди “Салафия”, “Ҳизб – ут – таҳрир”, “Ансоруллоҳ” ва ғайра ҳеҷ гоҳ аз нақшаҳои худ даст намекашиданд ва барои амалӣ сохтани идеяҳои нопоки худ ҳар гуна роҳу воситаро истифода менамуданд. Барои пайравони ин гуна равияҳои ифротгаро мафҳумҳои худшиносӣ, миллат, Ватан, сулҳу амният ва суботу осоиштагӣ ҳеҷ арзише надорад ва бештар шуури онҳоро таассуби динӣ, ҳирси ҳокимият ва бадаст овардани молу сарват фаро гирифтааст.

Равияҳои ифротгароии динӣ, асосан аз тарафи як қатор кишварҳои арабии Шарқи Наздик маблағгузорӣ карда шуда, ҳадафҳои нопоку геополитикии худро бо ҷалб намудани кишварҳои соҳибистқлоли Осиёи Марказӣ равона кардаанд. Ва ин таъсиррасонӣ пеш аз ҳама ба воситаи ҳаргуна фишангҳои мазҳабӣ амалӣ карда мешаванд.

Равияҳои ифротгароии динӣ, аз қабили ДИИШ, “Ҷабҳат-ан-нусра” бо идеологияи салафии таассубгаро, ки бо маблағгузории як қатор кишварҳои сарватманди Араб, Халиҷи Форс ва ғайра арзи вуҷуд ва фаъолият мекунанд, ба бозичаи дасти хоҷагони худ табдил ёфтаанд. Равияҳои ифротию бунёдгарои мазкур бо ҳаргуна ваҳшониятҳо номи дини исломро дар пеши назари ҷомеаи ҷаҳонӣ беобрӯ менамоянд.

Афзоиши нуфузи ниҳоди террористии ба ном Давлати исломӣ дар Сурия ва Ироқ, аз ҷониби ҷангҷӯёни он кӯшиши зери тасарруф гирифтани минтақаҳои нав ба нави ин кишварҳо, куштори бераҳмонаи ҳазорон нафар мардуми мусулмон ва аз байн бурдани мероси фарҳангӣ, инчунин вусъат гирифтани ғояҳои тундгароӣ дар баъзе давлатҳои ҳамсоя, аз ҷумла Афғонистон омилҳои асосӣ ва нигаронкунандаи вазъияти имрӯза ба ҳисоб мераванд.

Омӯзиши ифротгароии динӣ ва оқибатҳои он аҳамияти барҷастаи илмию назариявӣ, маърифатӣ ва махсусан амалӣ дорад. Зеро дар олами муосир қариб кишваре ё минтақаеро дарёфт кардан ғайриимкон аст, ки аз амалҳои террористӣ ва оқибатҳои вазнини он дар канор монда бошад.

Шарипов Тоҳир,

Сармутахассиси шуъбаи муҳоҷирати меҳнатӣ Раёсати Хадамоти муҳоҷират дар шаҳри Душанбе