Дар шароити имрӯзаи рушди босуръати ҷомеаи ҷаҳонӣ, густариши равандҳои ҷаҳонишавӣ ва таъсири афзояндаи технологияҳои иттилоотию коммуникатсионӣ, масъалаи таъмини амнияти миллӣ, ҳифзи арзишҳои давлатӣ ва таҳкими суботу оромии ҷомеа аҳамияти махсус пайдо намудааст. Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчун давлати соҳибистиқлол ва ҳуқуқбунёд ба масъалаҳои пешгирии таҳдидҳои муосир, аз ҷумла ифротгароӣ ва терроризм, таваҷҷуҳи аввалиндараҷа зоҳир менамояд.

Яке аз зуҳуроти нигаронкунанда, ки метавонад ба амнияти миллӣ ва ояндаи давлат таъсири манфӣ расонад, ин шомилшавии баъзе ҷавонон ба ҳизбҳо ва гурӯҳҳои ифротгаро мебошад. Таҷриба нишон медиҳад, ки аксаран чунин раванд дар байни ҷавонони камтаҷриба, аз лиҳози маърифатӣ ва иҷтимоӣ осебпазир ба назар мерасад.

Бахши Хадамоти муҳоҷират дар доираи ваколатҳои худ ва бо таҳлили вазъи кунунӣ қайд менамояд, ки дар баъзе ҳолатҳо шаҳрвандони кишвар, махсусан муҳоҷирони меҳнатӣ, ки берун аз Ватан қарор доранд, ба таъсири таблиғоти ғаразноки гурӯҳҳои ифротӣ дучор мегарданд. Гурӯҳҳои ифротгаро бо истифода аз имкониятҳои васеи шабакаҳои иҷтимоӣ, барномаҳои паёмрасон (мессенҷерҳо), сомонаҳои интернетӣ ва дигар василаҳои муосир, бо паҳн намудани маводи таблиғотии дорои мазмунҳои фиребанда, кӯшиш менамоянд афкори ҷавононро тағйир дода, онҳоро ба сафи худ ҷалб намоянд.

Мутаассифона, чунин гурӯҳҳо бо истифода аз шиорҳои зоҳиран ҷолиб, аз қабили “адолати иҷтимоӣ”, “ҳимояи арзишҳои динӣ” ва “тағйироти босуръат”, ҷавононро фиреб медиҳанд. Дар асл бошад, фаъолияти онҳо хилофи қонунгузории амалкунанда буда, ба нооромсозии вазъи ҷомеа, барангехтани низоъ ва халалдор намудани амнияти давлат равона гардидааст.

Аз ҷумла, омилҳои зерин метавонанд боиси шомилшавии ҷавонон ба гурӯҳҳои ифротӣ гарданд: паст будани сатҳи маърифати ҳуқуқӣ ва сиёсӣ; набудани таҳлили танқидии иттилооти гирифташуда; таъсири муҳити бегона ва гурӯҳҳои манфиатдор; мушкилоти иҷтимоӣ-иқтисодӣ, аз ҷумла бекорӣ ва камбизоатӣ; норасоии тарбияи дурусти оилавӣ ва назорати волидайн; истифодаи нодурусти шабакаҳои иҷтимоӣ.

Бо дарназардошти хатарҳои мавҷуда, бахши Хадамоти муҳоҷират ҷиҳати пешгирии чунин зуҳуроти номатлуб як қатор тадбирҳои мушаххас ва мақсаднокро амалӣ менамояд. Аз ҷумла:

роҳандозии корҳои мунтазами фаҳмондадиҳӣ дар байни аҳолӣ, бахусус ҷавонон ва муҳоҷирони меҳнатӣ; ташкил ва баргузор намудани вохӯриҳо, суҳбатҳои инфиродӣ ва гурӯҳӣ, семинарҳо ва мизҳои мудаввар; тақвияти ҳамкории мутақобила бо мақомоти ҳифзи ҳуқуқ, муассисаҳои таълимӣ ва дигар сохторҳои марбута; истифодаи васеи воситаҳои ахбори омма ва шабакаҳои иҷтимоӣ барои баланд бардоштани маърифати ҳуқуқӣ; таҳия ва паҳн намудани маводи иттилоотию тавзеҳӣ оид ба оқибатҳои манфии ифротгароӣ; гузаронидани мониторинг ва таҳлили вазъи муҳоҷират бо мақсади ошкор намудани омилҳои хавфнок.

Қобили зикр аст, ки мутобиқи қонунгузории Ҷумҳурии Тоҷикистон, шомилшавӣ ба ташкилотҳои ифротӣ ва иштирок дар фаъолияти онҳо боиси ҷавобгарии ҷиноятӣ мегардад. Аз ин рӯ, ҳар як шаҳрванди кишвар бояд бо дарки масъулияти шаҳрвандӣ ва эҳтиром ба қонун аз чунин амалҳо худдорӣ намояд.

Дар баробари ин, нақши оила, муассисаҳои таълимӣ ва ҷомеаи шаҳрвандӣ дар тарбияи насли наврас хеле муҳим мебошад. Волидайн ва омӯзгорон вазифадоранд, ки ҷавононро дар рӯҳияи ватандӯстӣ, худшиносии миллӣ, эҳтиром ба арзишҳои фарҳангӣ ва риояи қонунҳо тарбия намоянд.

Ҳамчунин, зарур аст, ки ҷавонон қобилияти таҳлил ва арзёбии дурусти иттилоотро пайдо намуда, аз таъсири манфии таблиғоти бардурӯғ эмин бошанд. Баланд бардоштани савияи дониш, рушди тафаккури интиқодӣ ва истифодаи дурусти технологияҳои муосир метавонад омили муҳими муқовимат ба ифротгароӣ гардад.

Хулоса, пешгирии шомилшавии ҷавонон ба гурӯҳҳои ифротӣ танҳо бо саъю кӯшиши муштараки мақомоти давлатӣ, ҷомеаи шаҳрвандӣ ва ҳар як фарди ҷомеа имконпазир мебошад. Бо татбиқи чораҳои муассир ва баланд бардоштани сатҳи огоҳии аҳолӣ, метавон суботу амнияти кишварро таҳким бахшида, барои наслҳои оянда ҷомеаи солиму устуворро таъмин намуд

Назарова С,

Мудири бахши Хадамоти муҳоҷират дар ноҳияи Ашт